door Annelies Barentsen 
Als je aan IJsland denkt, denk je waarschijnlijk aan uitgestrekte landschappen, actieve vulkanen, papegaaiduikers, poolvossen, en misschien ook aan walvissen en zeehonden. Maar minstens zo interessant is wat je er niet tegenkomt. Want IJsland is niet alleen een land van ruige natuur, maar ook van opvallende afwezigheden in het dierenrijk. In dit artikel ontdek je welke dieren je níet in IJsland aantreft.
Geen beren, wolven of reeën
In veel noordelijke landen zoals Noorwegen, Zweden of Canada deel je bossen met beren, wolven of elandachtigen. In IJsland is dat niet het geval. Er leven geen grote roofdieren op het eiland. Ook eekhoorns of andere boomklimmende zoogdieren komen er niet voor. Hoefdieren zoals herten, reeën of wilde zwijnen kom je er ook niet tegen. Dat komt vooral doordat IJsland nooit via land verbonden is geweest met het Europese vasteland. Dieren konden het eiland dus niet zelf bereiken.
Het enige inheemse landroofdier in IJsland is de poolvos. Deze kleine overlever wist IJsland te bereiken over het ijs aan het einde van de laatste ijstijd. Andere zoogdieren zoals het IJslandse paard en schapen zijn door mensen geïntroduceerd en tellen dus niet mee als inheems.
Geen slangen, kikkers of hagedissen
Wie niet houdt van reptielen of amfibieën, zit in IJsland helemaal goed. Je vindt er geen slangen, kikkers, padden, salamanders of hagedissen. De reden is simpel: deze dieren zijn koudbloedig en kunnen zich moeilijk aanpassen aan het koude en grillige klimaat van IJsland. De temperatuurverschillen, de gure wind en het gebrek aan stabiele warmtebronnen maken het eiland simpelweg ongeschikt voor dit type fauna.
Weinig muggen
Tot voor kort waren er geen muggen te vinden op IJsland. Intussen zijn er wel enkele muggen aangetroffen, maar het blijven uitzonderingen, grote hoeveelheden zijn het zeker niet. Last van steekmuggen zoals in Scandinavië of Schotland ga je er dus niet hebben. Wel zijn er zogenaamde mý-vliegjes: kleine, prikloze insecten die in zwermen kunnen voorkomen, vooral rond meren en moerassige gebieden. Ze steken niet, maar kunnen soms lastig zijn als ze in grote getalen rond je vliegen. Je komt er ook andere insecten tegen, zoals vliegen, bijen en spinnen, maar het insectenleven is relatief beperkt.
Niet alle vogels zijn aanwezig
IJsland is een waar paradijs voor vogelspotters, maar dat betekent niet dat je er elk soort vogel vindt. Typische stadsduiven, mussen, merels, kraaien, kauwen of roeken kom je er nauwelijks of helemaal niet tegen. Wel zie je indrukwekkende soorten zoals jan-van-genten, alken, papegaaiduikers, en natuurlijk de raaf, een intelligente alleseter die het goed doet in de ruige natuur van IJsland.
Geen karpers of snoeken
Ook onder water is het dierlijk leven beperkt. In de zoetwatermeren en rivieren van IJsland zwemmen geen karpers of snoeken. Wat je wel ziet: zalmachtigen zoals forel, zalm en IJslandse beekforel, allemaal goed aangepast aan het heldere, koude water.
Waarom dit IJsland zo uniek maakt
De afwezigheid van al deze dieren maakt IJsland niet minder boeiend, integendeel. Het zorgt voor een bijzondere balans in de natuur, waarbij kleine populaties van dieren leven in vaak kwetsbare ecosystemen. Bovendien reis je door een land waar je je zelden zorgen hoeft te maken over gevaarlijke dieren of insecten. En dát maakt het verkennen van de IJslandse natuur extra aangenaam.
Wil je ontdekken welke dieren je wél in IJsland tegenkomt? Lees onze blog Dieren in IJsland: van poolvos tot papegaaiduiker en bekijk onze themareis Vogelleven ontdekken.